Odpowiedzialność piastunów spółki [2010]

Dorota Walerjan, Tomasz Żak: Odpowiedzialność członków zarządu spółek kapitałowych oraz praktyczne sposoby jej ograniczenia. Difin 2010, s. 256.

Autorzy wywodzą się z kancelarii Hogan Lovells: Dorota Walerjan jest licencjonowanym doradcą podatkowym, Tomasz Żak – radcą prawnym. Temat jest ważny, ostatnio wyraźnie zyskał na aktualności, więc oba człony tytułu monografii brzmią bardzo aktualnie. Książkę można polecić szerokim kręgom odbiorców, zarówno menedżerom, jak akcjonariuszom (względnie udziałowcom) i interesariuszom spółek kapitałowych, wreszcie prawnikom praktykującym na rynku.

Pierwsza partia wywodu to analiza odpowiedzialności członka zarządu wobec spółki. Chodzi tu, kolejno, o odpowiedzialność za czyny lub zaniechania definiowane w Kodeksie spółek handlowych (na uwagę zasługuje tu fragment dotyczący miernika staranności, jak postrzegają go orzecznictwo i doktryna), o znaczenie prawne absolutorium dla odpowiedzialności członków zarządu wobec spółki, oraz o dochodzenie roszczeń przeciwko członkowi zarządu. Rozdział drugi poświęcony został omówieniu odpowiedzialności członka zarządu wobec wspólników, akcjonariuszy, wierzycieli oraz osób trzecich, a rozdział trzeci – odpowiedzialności za zobowiązania publicznoprawne spółki. Zaledwie kilka stron liczy rozdział poświęcony skrótowemu omówieniu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej członków zarządu (D&O), niemniej warto wyróżnić fragmenty dotyczące możliwości rozpoznania i opodatkowania płynącego z ubezpieczenia przychodu podatkowego po stronie członka zarządu i argumentów przeciwko rozpoznaniu przychodu podatkowego w przypadku zawarcia umów ubezpieczenia grupowego.

Niewiele miejsca zajmują sygnalizowane w tytule książki praktyczne sposoby ograniczenia ryzyka odpowiedzialności członków zarządu. Autorzy zalecają „podział obowiązków i kompetencji pomiędzy poszczególnych członków zarządu”, wprowadzenie (i stosowanie) regulaminu zarządu, prowadzenie spraw spółki w oparciu o uchwały zarządu, stosowanie procedur wewnętrznych i prowadzenie rejestru pełnomocnictw. W sytuacji, gdy członek zarządu sprzeciwia się powzięciu szkodliwej uchwały, zaleca mu się zadanie odnotowania jego stanowiska w protokole, a głosu przeciwko uchwale w wynikach głosowania, brak natomiast zalecenia złożenia zdania odrębnego, co jest bardziej skutecznym środkiem ochrony przed odpowiedzialnością, niż wzmianka w protokole. Na koniec zwięźle przedstawiono wybrane zagadnienia odpowiedzialności karnej członków zarządu. Zdecydowanie przeważa więc problematyka odpowiedzialności cywilnej, prezentowana przystępnie, z wykorzystaniem orzecznictwa.

Notatka ukazała się w nr 2/22/2010 kwartalnika Przegląd Corporate Governance

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *